Alın
Kronik böbrek hastalığı (KBY) evrelerini bilmek, tedavi kararlarını yönlendirmeye ve hastalığın ilerlemesini izlemeye yardımcı olabilir.
Böbrek, birçok farklı türde özelleşmiş hücreden oluşan ve nefron adı verilen işlevsel bir birimde yüksek derecede organize olmuş karmaşık bir organdır. Diyabet, hipertansiyon, idrar yolu enfeksiyonları gibi hastalıklar veya aile öyküsü, ileri yaş gibi diğer risk faktörleri nedeniyle nefron işlevini yerine getiremeyebilir.
Böbrek hasarı başladığında, süreç devam eder ve böbrek fonksiyonu genellikle zamanla azalır; başlangıçtaki neden ortadan kalksa bile bu durum değişmez. Hasar onarılamasa da, KBY’nin ilerlemesini yavaşlatmak ve böbreklerinizi daha uzun süre sağlıklı tutmak için atabileceğiniz adımlar vardır: dengeli beslenme, özel ilaç tedavisi, yaşam tarzı değişiklikleri gibi.
KBY evreleri, böbreklerin işlevlerini ne kadar iyi yerine getirdiğine, yani kandan atık ve fazla sıvıyı ne kadar iyi filtrelediğine göre belirlenir. Böbrek hastalığı ilerledikçe, böbreklerin bu metabolik artık ürünleri vücuttan atması zorlaşır ve bu durum, böbreklerin tamamen işlevini yitirmesine yol açabilir.
Bu durum, glomerüler filtrasyon hızı (GFR) ile tahmin edilir. GFR, basit bir kan testi ve kanda bulunan kreatinin (bir atık ürün) miktarıyla belirlenen bir sayıdır. Daha düşük bir GFR, her dakika böbrek filtrelerinden daha az miktarda kanın geçtiğini gösterir.
GFR seviyesi: 90 ml/dakika veya daha yüksek
böbrekler genellikle sağlıklıdır ve iyi çalışmaktadır, ancak idrarda protein (proteinüri) veya fiziksel hasar gibi diğer hasar belirtileri vardır
genellikle kan ve idrar testleri veya görüntüleme çalışmalarıyla belirlenir
GFR seviyesi: 60-89 ml/dk
evre 1’e benzer şekilde, böbrekler genellikle sağlıklıdır ve hâlâ iyi çalışmaktadır, ancak proteinüri (idrarda protein) veya fiziksel hasar gibi hasar belirtileri vardır
hastaya KBY tanısı konur
GFR seviyesi: 30-59 ml/dk
böbrekler olması gerektiği gibi çalışmıyor, bu da vücutta atık birikmesine yol açıyor
bu evrede yüksek tansiyon, anemi ve kemik hastalıkları gibi sağlık komplikasyonları yaşama olasılığınız daha yüksektir
GFR seviyesi: 15-29 ml/dk
böbrekler orta veya ciddi şekilde hasar görmüş olup, böbrek yetmezliğinden hemen önceki son evrededir
bu noktada diyazis ve/veya böbrek nakli için hazırlıklara başlamanın zamanı gelmiştir
GFR seviyesi 15 ml/dk’nın altında
böbrekler, görevlerini etkili bir şekilde yerine getirme yeteneklerinin neredeyse tamamını kaybetmiş olup, böbrek yetmezliğine çok yakın ya da tamamen yetmez duruma gelmiştir.
bu ileri evrede, yaşamınızı sürdürebilmek için diyalize başlamanız veya böbrek nakli yaptırmanız gerekir.
Hastalığın varlığı, böbrek hasarının varlığına ve böbrek fonksiyon seviyesi ya da glomerüler filtrasyon hızı (GFR) düzeyine göre belirlenir. GFR’nin nasıl hesaplandığını öğrenmek isterseniz GFR hesaplayıcı sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.