Znajomość stadiów przewlekłej choroby nerek (CKD) może pomóc w podejmowaniu decyzji terapeutycznych oraz monitorowaniu postępu choroby.
Nerka jest złożonym narządem, który składa się z wielu różnych typów wyspecjalizowanych komórek, wysoko zorganizowanych w jednostkę czynnościową zwaną nefronem. W wyniku chorób (takich jak cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, zakażenia dróg moczowych itp.) lub innych czynników ryzyka (np. obciążenie rodzinne, podeszły wiek) nefron może przestać prawidłowo pełnić swoją funkcję.
Gdy rozpocznie się uszkodzenie nerek, proces ten ma charakter postępujący i czynność nerek zwykle ulega pogorszeniu, nawet jeśli pierwotna przyczyna została wyeliminowana. Chociaż uszkodzeń nie można cofnąć, istnieją działania, które mogą spowolnić postęp przewlekłej choroby nerek (CKD) i pomóc utrzymać nerki w lepszym stanie przez dłuższy czas — takie jak zbilansowana dieta, odpowiednie leczenie farmakologiczne oraz zmiana stylu życia.
Stadia CKD określa się na podstawie sprawności nerek, czyli ich zdolności do usuwania z krwi odpadów i nadmiaru płynów. Im bardziej zaawansowana jest choroba nerek, tym trudniej nerkom pozbyć się tych produktów przemiany materii, co może prowadzić do całkowitej niewydolności nerek.
Ocenia się to na podstawie wskaźnika przesączania kłębuszkowego (GFR), liczby określanej za pomocą prostego badania krwi oraz stężenia kreatyniny (produktu przemiany materii) we krwi. Niższy GFR oznacza, że przez filtry nerek przepływa mniejsza ilość krwi w ciągu minuty..
poziom GFR: 90 ml/min lub wyższy
nerki są zazwyczaj zdrowe i prawidłowo funkcjonują, ale występują inne oznaki uszkodzenia, takie jak białkomocz (białko w moczu) lub uszkodzenia fizyczne.
zwykle stwierdza się to na podstawie nieprawidłowości w badaniach krwi, testach moczu lub badaniach obrazowych.
poziom GFR: 60–89 ml/min
podobnie jak w stadium 1, nerki są zazwyczaj zdrowe i nadal prawidłowo funkcjonują, ale występują oznaki uszkodzenia, takie jak białkomocz (białko w moczu) lub uszkodzenia fizyczne.
pacjent zostaje zdiagnozowany z CKD.
poziom GFR: 30–59 ml/min
nerki nie funkcjonują tak dobrze, jak powinny, co prowadzi do gromadzenia się odpadów w organizmie.
na tym etapie istnieje większe ryzyko wystąpienia powikłań zdrowotnych, takich jak nadciśnienie, anemia i choroby kości.
poziom GFR: 15–29 ml/min
nerki są umiarkowanie lub znacznie uszkodzone i znajdują się w ostatnim stadium przed niewydolnością nerek.
w tym momencie należy rozpocząć przygotowania do dializoterapii i/lub przeszczepu nerki.
poziom GFR: poniżej 15 ml/min
nerki straciły niemal całkowicie zdolność do prawidłowego funkcjonowania i są bliskie niewydolności lub całkowicie niewydolne.
na tym zaawansowanym etapie należy rozpocząć dializę lub przeszczep nerki, aby móc przeżyć.
Obecność choroby określa się na podstawie występowania uszkodzenia nerek oraz poziomu czynności nerek lub wskaźnika filtracji kłębuszkowej (GFR). Jeśli chcesz dowiedzieć się, jak szacuje się GFR, odwiedź naszą stronę z kalkulatorem GFR.